{"id":920,"date":"2014-03-11T17:24:43","date_gmt":"2014-03-11T15:24:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.erzurumname.com\/?p=920"},"modified":"2015-02-21T12:25:28","modified_gmt":"2015-02-21T10:25:28","slug":"erzurumun-eski-hesap-4-mevsim-hava-durumu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.erzurumname.com\/?p=920","title":{"rendered":"Erzurumun eski hesap  4 mevsim hava durumu"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/www.erzurumname.com\/wp-content\/uploads\/11-mart-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-921\" alt=\"11 mart 1\" src=\"http:\/\/www.erzurumname.com\/wp-content\/uploads\/11-mart-1.jpg\" width=\"448\" height=\"336\" srcset=\"http:\/\/www.erzurumname.com\/wp-content\/uploads\/11-mart-1.jpg 448w, http:\/\/www.erzurumname.com\/wp-content\/uploads\/11-mart-1-119x89.jpg 119w\" sizes=\"auto, (max-width: 448px) 100vw, 448px\" \/><\/a><\/p>\n<h2>Belirli G\u00fcnler ve Say\u0131l\u0131 F\u0131rt\u0131nalar<\/h2>\n<p>Amans\u0131z Elli: Karak\u0131\u015f\u0131n 20. g\u00fcn\u00fcnden (miladi 4 ocak) ba\u015flay\u0131p, g\u00fcc\u00fc\u011f\u00fcn 9. g\u00fcn\u00fcne (miladi 22 \u015fubat) kadar s\u00fcrer. Tam 50 g\u00fcn \u00e7eker. So\u011fuklar\u0131n aral\u0131ks\u0131z devam etmesi y\u00fcz\u00fcnden, bu g\u00fcnlere \u201cAmans\u0131z elli\u201d denilir. Amans\u0131z elli: \u201910 g\u00fcn karak\u0131\u015f\u0131n sonunda, 31 g\u00fcn zemheride, 9 g\u00fcn g\u00fcc\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015f\u0131nda\u2019 toplam olarak 50 g\u00fcnd\u00fcr. H\u0131drellez F\u0131rt\u0131nas\u0131: Baba hesab\u0131na g\u00f6re zemheri ay\u0131n\u0131n 18\u2019i ile 28\u2019i (31 ocak-10 \u015fubat) aras\u0131nda devam eden r\u00fczgarlard\u0131r. May\u0131s ay\u0131ndaki H\u0131drellez\u2019le bu f\u0131rt\u0131nal\u0131 g\u00fcnlerin bir ilgisi yoktur. Vakit Yeli: G\u00fcc\u00fc\u011f\u00fcn yedisinde (20 \u015fubat) vakit yeli eser ve cemre havaya d\u00fc\u015fer.<\/p>\n<p><strong>Cemreler<\/strong> <strong>1.Cemre: <\/strong>G\u00fcc\u00fck ay\u0131n\u0131n 7.g\u00fcn\u00fcnde (20 \u015fubat) cemre havaya d\u00fc\u015fer. Havalar \u0131s\u0131nmaya ba\u015flar. <strong>2.Cemre: <\/strong>G\u00fcc\u00fck ay\u0131n\u0131n 14. g\u00fcn\u00fcnde (27 \u015fubat) cemre suya d\u00fc\u015fer. Sular \u0131s\u0131nmaya ba\u015flar. <strong>3.Cemre: <\/strong>G\u00fcc\u00fck ay\u0131n\u0131n 21. g\u00fcn\u00fcnde (miladi 6 mart) cemre topra\u011fa d\u00fc\u015fer. Toprak \u0131s\u0131nmaya ba\u015flar.<\/p>\n<p><strong>G\u00e2vurun K\u00fcfr\u00fc-G\u00e2vurun G\u00fcn\u00fc:<\/strong> G\u00e2vurun g\u00fcn\u00fc, g\u00fcc\u00fc\u011f\u00fcn \u00e7\u0131kmas\u0131 ile mart\u0131n girmesi aras\u0131nda (tahminen 10-14 mart aras\u0131nda) olur.<\/p>\n<p><strong>Beldir Aciz- Kocakar\u0131 So\u011fuklar\u0131:<\/strong> Baba hesab\u0131na g\u00f6re g\u00fcc\u00fck ay\u0131n\u0131n 26. g\u00fcn\u00fc ile mart ay\u0131n\u0131n 4. g\u00fcnleri (11-17 mart) aras\u0131nda devam eden say\u0131l\u0131 f\u0131rt\u0131nad\u0131r. Beldir Aciz f\u0131rt\u0131nas\u0131, \u201cBeldir aciz, yer g\u00f6k taciz\u201d \u201c\u00dc\u00e7\u00fc \u015fubatta, d\u00f6rd\u00fc martta\u201d gibi s\u00f6zlerle tarif edilir.bu f\u0131rt\u0131nal\u0131 g\u00fcnlere \u201cKocakar\u0131 So\u011fuklar\u0131\u201d ad\u0131 verilir.<\/p>\n<p>Haft\u0131 Hambal- Mart Dokuzu: Baba hesab\u0131na g\u00f6re, mart ay\u0131n\u0131n 9. g\u00fcn\u00fc (22 mart) Haft\u0131 Hambald\u0131r. G\u00fcne\u015f Hamel burcuna girer ve gece g\u00fcnd\u00fcz e\u015fit olur. \u201cMart Dokuzu \u201c olarak bilinen bu g\u00fcnde, bahar ba\u015flar. <strong> Abr\u0131l Be\u015fi F\u0131rt\u0131nas\u0131:<\/strong> Abr\u0131l ay\u0131n\u0131n 5. g\u00fcn\u00fcnde (18 nisan) g\u00f6r\u00fclen say\u0131l\u0131 f\u0131rt\u0131nad\u0131r. \u00c7ok \u015fiddetli so\u011fuk olur. Halk: Sak\u0131n abr\u0131l be\u015finden cam\u0131z\u0131 ay\u0131r\u0131r e\u015finden!\u201d diyerek bilmeyenleri bu f\u0131rt\u0131naya kar\u015f\u0131 uyar\u0131r. <strong> Sitte Sevir: <\/strong>Abr\u0131l ay\u0131n\u0131n 7. g\u00fcn\u00fc ile 12. g\u00fcn\u00fc ( 20-25 nisan) aras\u0131nda 6 g\u00fcn s\u00fcren say\u0131l\u0131 f\u0131rt\u0131nad\u0131r. Bu f\u0131rt\u0131na \u201cSitte Sevir, her saati bir devir\u201d deyimiyle, bir an\u0131 bir an\u0131n\u0131 tutmayan zaman dilimi \u015feklinde tan\u0131mlan\u0131r.<\/p>\n<p><strong>H\u0131drellez: <\/strong>Abr\u0131l\u0131n 23. g\u00fcn\u00fc (miladi 6 May\u0131s) seneyi ikiye b\u00f6len g\u00fcnd\u00fcr. \u201cVer H\u0131drellez\u2019i vereyim yaz\u0131\u201d s\u00f6z\u00fcyle yaz\u0131n gelmi\u015f oldu\u011fu do\u011frulan\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00dclger Do\u011fumu F\u0131rt\u0131nas\u0131:<\/strong> \u00dclger y\u0131ld\u0131z\u0131, baba hesab\u0131na g\u00f6re may\u0131s\u0131n 18. g\u00fcn\u00fc (31 may\u0131s) do\u011far. G\u00fcn do\u011fusundan \u015fiddetli bir yel eser. Bu yel insanlar, hayvanlara ve bostanlara zarar verir. Bu y\u00fczden \u00fclger do\u011faca\u011f\u0131 g\u00fcn hayvanlar d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmaz, ah\u0131r ve a\u011f\u0131llar\u0131n pencereleri, kap\u0131lar\u0131 kapal\u0131 tutulur.<\/p>\n<p><strong>G\u00fcnd\u00f6n\u00fcm\u00fc:<\/strong> Baba hesab\u0131na g\u00f6re, haziran\u0131n 12. g\u00fcn\u00fc (25 Haziran) g\u00fcn d\u00f6ner.<\/p>\n<p><strong>Kuyruk Do\u011fumu:<\/strong> Baba hesab\u0131na g\u00f6re haziran\u0131n 18. g\u00fcn\u00fc (1 Temmuz) kuyruk do\u011far. Kuyruk Y\u0131ld\u0131z\u0131 da \u00dclger Y\u0131ld\u0131z\u0131 gibi do\u011fdu\u011funda mala davara zarar verir.<\/p>\n<p><strong>Terazi Do\u011fumu: <\/strong>Terazi Y\u0131ld\u0131z\u0131 baba hesab\u0131na g\u00f6re temmuzun 18. g\u00fcn\u00fc (31 Temmuz) do\u011far. Mihrican-Bostan Bozan: \u0130lkg\u00fcz ile ortag\u00fcz aras\u0131nda (14 Eyl\u00fcl-14 Ekim) g\u00f6r\u00fclen f\u0131rt\u0131nad\u0131r. \u00dclker yeli gibi, \u00e7ok so\u011fuk eser ve b\u00fct\u00fcn mahsulleri mahveder. Mihrican de\u011fen patates p\u00fcr\u00fc, salatal\u0131k, kabak gibi bostan mahsulleri yanar, kapkara olur.<\/p>\n<p><strong>G\u00fcnd\u00f6n\u00fcm\u00fc:<\/strong> Baba hesab\u0131na g\u00f6re g\u00fcn, karak\u0131\u015f\u0131n 12\u2019sinde (25 Aral\u0131k) d\u00f6ner. Halk g\u00fcnd\u00f6n\u00fcm\u00fcn\u00fc, \u201cG\u00fcn\u00fcn d\u00f6n\u00fcm\u00fc, kar\u0131n enimi (inmesi)\u201d \u015feklinde tan\u0131mlar.<\/p>\n<p><strong>K\u0131\u015f ve Yaz Tahmini<\/strong> <strong> K\u0131\u015f Tahmini<\/strong> K\u0131\u015f 99 g\u00fcn s\u00fcrer. Buna 99 Hesap ad\u0131 verilir. Karak\u0131\u015f\u0131n 1\u2019inden ba\u015flamak \u00fczere 99 g\u00fcn say\u0131l\u0131r ve 99 hesap bitince, \u2018Da\u011f ba\u015f\u0131 tand\u0131r ba\u015f\u0131\u2019 olur. Yani, da\u011f ba\u015f\u0131 tand\u0131r ba\u015f\u0131 gibi s\u0131cak olur. Yaz\u0131da (d\u0131\u015far\u0131da) kalan \u00f6lmez. Karak\u0131\u015f\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 olan 14 Aral\u0131k g\u00fcn\u00fcne 99 g\u00fcn ilave edilirse bu s\u00fcre 21 marta yani Nevruz g\u00fcn\u00fcne isabet eder ki zaten Nevruzdan sonraki g\u00fcnlerde k\u0131\u015f\u0131n tesiri ge\u00e7mi\u015f demektir. K\u0131\u015f, mart 9\u2019u ile tesirini yitirir. Abr\u0131l be\u015finden sonra tehlikeli olmaktan \u00e7\u0131kar. May\u0131s ay\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 ile biti\u015fi aras\u0131ndaki bir tarihte sona erer. \u201cUrumun k\u0131\u015f\u0131, ya may\u0131s\u0131n sonu, ya may\u0131s\u0131n ba\u015f\u0131\u201d denilerek, ger\u00e7ek anlamda k\u0131\u015f\u0131n may\u0131s ay\u0131 i\u00e7inde sona erece\u011fi belirtilir. \u201cVer H\u0131drellez\u2019i veriyim yaz\u0131\u201d \u015feklindeki deyim bu fikri destekler mahiyettedir. K\u0131\u015f\u0131n s\u00fcresini tahmin etmeye yarayan inan\u0131\u015f, uygulama ve tahmin metotlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<p>\u201cKo\u00e7 kat\u0131m\u0131nda, ko\u00e7 ilk olarak kara koyuna sa\u011ferdirse (ili\u015firse) o y\u0131l k\u0131\u015f az olur. (Kara koyun ortal\u0131\u011f\u0131n kara olmas\u0131na, yani kar\u0131n az olmas\u0131na i\u015farettir) Ko\u00e7 e\u011fer beyaz koyuna sa\u011ferdirse o y\u0131l k\u0131\u015f uzun ge\u00e7er\u201d. (Beyaz koyun a\u015f\u0131r\u0131 derecede kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131na i\u015farettir) \u201cG\u00fcz mevsimi erken gelir, r\u00fczg\u00e2r \u00e7ok eserse o y\u0131l k\u0131\u015f uzun s\u00fcrer.\u201d \u201cG\u00fcz\u00fcn ya\u011fmur \u00e7ok ya\u011farsa k\u0131\u015f uzun ge\u00e7er\u201d \u201cA\u011fa\u00e7lar yapraklar\u0131n\u0131 erken d\u00f6kerse k\u0131\u015f \u00e7ok olur\u201d \u201cKavaklar\u0131n yapraklar\u0131n\u0131 tepeden d\u00f6kmeye ba\u015flamas\u0131 o y\u0131l k\u0131\u015f\u0131n uzun ve sert ge\u00e7ece\u011fine i\u015farettir. Kavaklar yapraklar\u0131n\u0131 etekten d\u00f6kmeye ba\u015flarsa o y\u0131l k\u0131\u015f k\u0131sa ge\u00e7ecek demektir.\u201d \u201cIrmak ve dere kenarlar\u0131 \u00e7ok yosun ba\u011flarsa k\u0131\u015f erken gelir\u201d \u201cKo\u00e7 ay\u0131nda so\u011fuk \u00e7ok olursa o y\u0131l k\u0131\u015f uzun ve sert ge\u00e7ecek demektir\u201d \u201cKo\u00e7 ay\u0131nda davar s\u0131k yatarsa, k\u0131\u015f uzun ve sert ge\u00e7ecek, seyrek yatarsa, hafif ge\u00e7ecek demektir\u201d \u201c3. cemrenin d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc g\u00fcn hava so\u011fuk olursa, k\u0131\u015f uzun s\u00fcrer\u201d<\/p>\n<p><strong>Yaz Tahmini<\/strong> <strong> 99 Hesaba G\u00f6re: <\/strong>Yukarda belirtildi\u011fi gibi 99 hesaba g\u00f6re, k\u0131\u015f mart dokuzunda (22 mart) biter. Bundan sonraki g\u00fcnler so\u011fuk ge\u00e7se de yaz g\u00fcn\u00fc say\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><strong>90 Hesaba G\u00f6re:<\/strong> Doksan hesaba g\u00f6re, k\u0131\u015f 90 g\u00fcn s\u00fcrer, ondan sonraki g\u00fcnler h\u00fckmen yaz g\u00fcnleridir. Bu hesaba g\u00f6re miladi 14 Mart g\u00fcn\u00fc yaz gelir. \u201cDoksanc\u0131l Ku\u015fu\u201d ad\u0131 verilen bir ku\u015f, yan\u0131na 90 ta\u015f alarak karak\u0131\u015f\u0131n 1. g\u00fcn\u00fc deli\u011fine girer, her g\u00fcn d\u0131\u015far\u0131 bir ta\u015f atar, 90. ta\u015f\u0131 d\u0131\u015far\u0131 att\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn \u201cYaz geldi!\u201d diyerek yuvas\u0131ndan \u00e7\u0131karm\u0131\u015f.<\/p>\n<p><strong>Abr\u0131l Be\u015fine G\u00f6re: <\/strong>Abr\u0131l be\u015fi (miladi 18 nisan) \u00e7\u0131kmadan yaz gelmez. Bundan sonraki g\u00fcnler yaz g\u00fcn\u00fc say\u0131l\u0131r. Yaz mevsimi: \u201cBir ku\u015fum var \u00f6tmeyi\u015fin (\u00f6tmeyince), bir otum var bitmeyi\u015fin (bitmeyince) gelmem\u201d dermi\u015f. Buradaki ku\u015f K\u00f6rba\u011f ku\u015fu (Bayku\u015f) veya ibibik, ot ise, \u00fczerliktir. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00fczerlik otu ge\u00e7 g\u00fcverir (ye\u015ferir).<\/p>\n<p><strong>Urumun k\u0131\u015f\u0131, ya may\u0131s\u0131n sonu, ya may\u0131s\u0131n ba\u015f\u0131:<\/strong> Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceye g\u00f6re, k\u0131\u015f may\u0131s ay\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131 ile sonu aras\u0131ndaki bir tarihte sona ermektedir. Buradaki may\u0131s ay\u0131 baba hesab\u0131na g\u00f6re olan may\u0131st\u0131r. Yani, miladi 14 may\u0131s ile 13 haziran aras\u0131ndaki s\u00fcredir. K\u0131\u015f\u0131n bu tarihler aras\u0131na kadar s\u00fcr\u00fcp geldi\u011fini belirten bu d\u00fc\u015f\u00fcnce belki de ge\u00e7mi\u015fteki ac\u0131 tecr\u00fcbelere dayanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Ver H\u0131drellez\u2019i veriyim yaz\u0131: <\/strong>Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceye g\u00f6re, yaz mevsimi H\u0131drellez\u2019le birlikte gelir. G\u00fcn d\u00f6nd\u00fc yaz, g\u00fcn d\u00f6nd\u00fc k\u0131\u015f: Baba hesab\u0131na g\u00f6re g\u00fcnd\u00f6n\u00fcm\u00fc haziran\u0131n 12\u2019sinde (25 Haziran) olmaktad\u0131r. \u201cG\u00fcn\u00fcn d\u00f6n\u00fcm\u00fc, otun bi\u00e7imi\u201d denilerek bi\u00e7im zaman\u0131n\u0131n geldi\u011fi yani yaz\u0131n geldi\u011fi vurgulan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Belirli G\u00fcnler ve Say\u0131l\u0131 F\u0131rt\u0131nalar Amans\u0131z Elli: Karak\u0131\u015f\u0131n 20. g\u00fcn\u00fcnden&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":921,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[436,389,1],"tags":[21,391,393,392],"class_list":["post-920","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bunlari-biliyormuydun","category-erzurum-kulturu","category-genel","tag-erzurum","tag-eskihesap-cografya","tag-firtina-ve-soyuklar","tag-hava-durumu","wpcat-436-id","wpcat-389-id","wpcat-1-id"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/920","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=920"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/920\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":925,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/920\/revisions\/925"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/921"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=920"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=920"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.erzurumname.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=920"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}